Ja, dette var sterk kost. Når sllike uttalar vert servert frå ein framståande kulturarbeidar, som attpåtil er løna over statsbudsjettet, er det vel ikkje rart at fiskesuppa kan setje seg i vrangstrupen på nokon og einkvar. Tittelen var i seg sjølv nok til det,då underteikna opna Firda ved middagsbordet i dag.

Vi må vere ei samling uintelligente molboar heile folket, tenkjer eg. Her sit vi, uskulerte, kunnskapslause og medvitslause, som tause julenissar, og medverkar til at heile grunnlaget for kunstnarleg suksess og kulturell utvikling i fylket går adundas.. Kor mykje verre kan det bli?

Eg kan ikkje fri meg frå å trekkje parallellar til andre kunstnarlege uttrykksformer, musikklivet til dømes. Brått går det opp for meg kor ille det står til her i landet, kva denne medvitsløysa kan føre til. Tenk berre på musikkkorpsa våre. Amatørar heile gjengen.. Utan ei mine slepper vi til det eine korpset føre og det andre etter, skruppellaust og medvitslaust let vi dei dure taktlaust i veg, på sjølvaste nasjondagen til og med.

Nei, er det rart det står dårleg til med kulturen i dette landet. Skjerp dykk Sogn og Fjordane, seier eg berre. De vil vel ikkje ha på dykk at de opnar vegen for amatørkunst ??

Det Morten Johan Svendsen uttalar til Firda i går, er noko av det mest medvitslause eg nokon sinne har høyrdt frå ein offentleg person. Alle må sjølvsagt få meine kva dei vil om Stig Eikaas og kunsten hans, men ytringane til Svendsen er på grensa til å vere injurerande. Ingen, ikkje ein gong Morten Johan Svendsen, har fasiten på kva som er god eller dårleg kunst. Det er eine og åleine augo som ser, som bestemmer det.

Eg ber no om at styret for Sogn og Fj. Kunstmuseum kjem på bana for å gje til kjenne sit syn på Hr. Svendsen sine utsegner i Firda. Som skattebetalar krev eg og eit svar på kva våre midlar vert brukt på, når ein person som hr. Svendsen vert lønna frå dei off. budsjetta. Eg ber om ei oversikt over kva denne mannen har gjort, for å utvikle dei institusjonane han har ansvaret for, som tildømes Kunstmuseumet i Førde og Musea og Galeria i Jølster. Styret må no take oss på alvor, som er med å betalar for at de eksisterar. Dersom Styret her meinar at hr. Svendsen driv slik at de er nøgde, så må vi få beskjed, slik at noverande styret kansje kan få fritak, når nytt styre skal veljast.

Eg trur du Magne over-reagerer litt når du går så høgt på bana og meiner styret for kunstmuseet må ta dokke på alvor som er med og betalar for at dei eksisterar, berre for at Svendsen kritiserer “Løkagrovgalskapen”.
Ikkje beire eg huska så er Jølster kommune sin representant i styret ein partikolega av deg, så kansje du kan ta opp din frustrasjon den vegen, og sjå kor langt du kjem.

Det er og merkeleg at det er akuratt no du sår tvil om Svendsen sine prioriteringer, eller har du funne ut at angrep er det beste forsvar.

Det som er av interesse her er først og fremst om Herr Svendsen uttalar seg som privatperson eller på vegne av.

Herr Svendsen er ein offentleg person, og når han uttalar seg innan det emnefeltet han jobbar med, då har det lite å bety om det er som privatperson, eller som off.person. Han bør nok rekne med reaksjonar dersom han er provoserande i enkelte sine auge.

Utan å ha lese artikkelen i Firda; litt typisk norsk dette, kanskje, å rope på styre og stell og norske domstolar så snart me les noko me ikkje likar. Nei, la heller ordskiftet gå friskt, slik det det er tilløp til her. Det skulle elles vere merkeleg om ikkje ein kunsthistorikar skulle få lov til å fortelje kva han eller ho meiner er god kunst eller ikkje. Det er jo gjerne fagfolk som er nærast til å bli utspurde om fagfeltet sitt, anten det er ein lege, ein historikar eller ein jurist. Så kan me andre vere samde eller usamde og diskutere slike meiningar og utsegner så heftig som me berre er i stand til. Straff for meiiningar høyrer gudskjelov til dei samfunn me elles ikkje likar å bli samanlikna med.

Selvfølgeleg har kunsthistorikaren Morten Johan Svendsen all rett og alle føresetnader for å fortelje kva han meiner er god kunst, det skulle berre mangle. Men Hr. Svendsen nøyer seg ikkje med det, han tillet seg også med stort frimod å fortelje kva alle andre bør meine om kunst, og det er måten han gjer dette på som etter mitt syn er overtrampet. Han stiller seg passeleg lagleg til for hogg, tykkjer eg, når han nærmast karakteriserer kommunestyrerepresentantar og anna godtfolk som talentlause idiotar. Dessutan avslører Svendsen ei utilslørt forakt over amatørkunstnarar generelt, noko som, i mine augo,passar seg svært dårleg for ein offentleg løna kulturarbeidar.

Jeg meldte meg på Løkagrovekskursjonen, men ble dessverre forhindret i å delta. Billedserien og fremmøte var jo kjempebra! Dette var en flott kombinasjon av humor og “galskap” – det er jo nettopp det vi trenger.
De som da ikke har fulgt Jølstersona, skjønner ikke dette, hverken ang. Hefalompen eller Løkagrovmannen, og det tolkes gravalvorlig og humor-drepende.
Det er jo humor og litt “galskap” som er krydder i hverdagen!
Hr.Svendsen bør gå inn på Jølstersona og følge med på hvordan en hendelse,historie, idè,
utvikler seg, og gir det resultat at Løkagrovmannen er plassert der, som gave!

Takk til Kari Vevatne for informasjon om dei utfall museumsdirektør Morten Johan Svendsen skal ha hatt i avisa Firda.

Forstår eg saka rett, skal Svendsen ha gått til åtak på amatørskap både i kunstverda og i Jølster kommunestyre. Men også dette må direktør Svendsen ha lov til å hevde både som privatmann og offentleg person. I eit sant demokrati som vårt, må det stå alle fritt å offfentleg demonstrere også mangel på innsikt i det kulturliv direktøren er ein liten del av.

Forstå meg rett: Slik narreskap som direktør Svendsen her fer med, skal sjølvsagt påtalast, og gjerne i sterke ordelag.
Mitt poeng er at dette også veldig greitt let seg gjere utan å dra inn korkje museumsstyre eller den lokale advokatstand i bygdebyen Førde.

M. J. Svendsen kan t.d. utfordrast på kor han meiner skiljet går mellom amatørskap og profesjonalitet i kulturlivet?
Er ein “sann” biletkunstnar, slik Svendsen ser det, ein mann eller ei kvinne som lever av kunsten sin åleine?
I så fall finst det ærleg talt få slike kunstnarar i vårt land totalt sett og langt færre i det fylket denne direktøren har det museale ansvar for.

Eller meiner Svendsen at skiljet går mellom dei som har utdanning i ei kulturell retning og dei som ikkje har slik formell skolering?
Men då får museumsdirektøren eit endå større problem med å forsvare synet sitt. Leonardo frå Vinci fekk si smule undervisning innan humanistiske fag. Likevel har han laga biletkunst som student Svendsen i si tid laut ut av landet for å sjå. Wolfgang Amadeus Mozart komponerte på si side sin første symfoni åtte år gamal. Han hadde m.a.o. neppe den tid den formelle utdanning Svendsen kan vere så oppteken av,- og ikkje fekk han den seinare heller. Så til liks med vår eigen språkforskar Ivar Aasen, var både Leonardo og Wolfgang i realiteten dei “glade amatørar” som direktør Svendsen, etter det eg forstår, så sterkt mislikar. Døma er elles mange.

Eit tredje moment kompliserer dessutan dette ordskiftet endå meir: Samtida har ofte hatt store problem med å skilje mellom god og dårleg kunst, eller rettare sagt den kunst som ettertida etterspør. Den nederlandske målaren van Gogh er eitt døme på dette, vår eigen Munch eit anna. Og som alle jølstringar veit; han levde ikkje “feitt”,i si samtid Astrup heller.

I samtida lever óg både Svendsen, det politiske miljø i Jølster og den som dette skriv. Ettermælet vårt vert skapt av det me no er og gjer, – anten me lever av det eller berre elskar det,som andre sanne amatørar.

Eg trur de skal lese artikkelen i Firda ein gong til så trur eg de vil finne ut at Svendsen ikkje har uttalt seg så bastant som her av mange blir hevda. Han har ikkje nevnt kommunestyret og komunestyrerepresentantar i artikkelen. Han har nevnt kommunar at dei er litt slepphente og tek imot gratis kunst, som kansje ikkje er “kunst”, og at kommunane truleg ikkje kjenner til regelverket for plasering av kunst. Og alt dette kan hende er sant.

Eg har sjølv vore med i eit samarbeid med Stig Eikås for å plasere eit “kunstverk” i Skjærsura no i vår.
Der vart det sendt søknad både til kommunen og vegvesenet om å få plasere kunsten.
Kommunen handsama ikkje søknaden i heile tatt, med den begrunnelse at slike ting ikkje hadde noko med plan og bygningslova å gjere. Men sakshandsamar gav ei negativ tilbakemelding med forsjellige begrunnelsa.
Vegvesenet handsama søknaden og nekta oppsetjing av kunst så ner vegen i Skjersura. ( Kunsten var tengt plasert ca. 30 m. frå vegen.)

Eg trur at dersom ein skal få sjå “kunst” i det åpne landskapet, så er det best å setje den opp utan å søke om løyve, eller så blir det lite “kunst” å sjå. Er det så mykje verre med “kunst” enn med alt anna, som foreks. rundballar, søppel og skrot, bygningar som er til nedfalls, og reklameskjilt

Og hvis det skulle vere nokon som ikkje finn att artikkelen, så kan de jo lese denne i mellomtida. Dette stod på trykk i Firda 24. april 2003, og det skulle ikkje undre meg om museumsdirektøren den gongen klippte det ut og gøymde det i nattbordskuffa si. Mykje kan kome for dagen i ei roleg ferietid :)

Vel,vel. Bodskapen er i allefall fortreffeleg likt formulert. Og dette må vel alle i Sogn og Fjordane no etterkvart skjøne, at skal det kome “skikkelege” kunstnarar til fylket, så må dei “slå seg ned her” (les: dei må kome utanfrå!) “Kunstnarmiljøa utanfor fylket får eit inntrykk av at Sogn og Fjordane er ein stad der det ikkje skjer spennande ting, fordi Sogn og Fjordane er eit fylke som elskar amatørismen”. Det står å lese i denne artikkelen, svart på kvitt. Dette er dessutan “forferdeleg farleg”.
Skjønar de ikkje at dette er alvorleg? Eg seier det igjen, skjerp dykk Sogn og Fjordane..
Det tek seg rett og slett ikkje ut, å juble over kunst som ikkje har vore jubla over før.

Og p.s. Johannes – du må ikkje tru alt du les :)
Det fins gudsjelov enno saker og ting det ikkje fins noko regelverk for her i landet, og det du refererer til som “regelverket for plassering av kunst” fins (heldigvis) ikkje!

Det fins heldigvis ikkje for rundballar heller, enn så lenge..

Du Kari skriv om “skikkelege” kunstnara. Eg skal tilstå at eg har så lite greie på kunst at eg faktisk ofte likar betre “uskikkelege” kunstnara. Men eg må sei at dersom eg skal få orientering om kva som er god kunst, så ville eg høyre på fagfolk, og ikkje på folk med anna yrkjesbakgrunn.

At det ikkje finst regelverk for utplasering av kunst trur eg og er rett, for elles ville vel kommunen gitt eit anna svar.

For rundballa finst der antakeleg eit regelverk, bl.a. nærheit til vassdrag, og der er nok reglar kor nær offentleg veg du kan plasere dei.

Faktum er at Fjærlendingane har fått til kunst av rundballar og. Dei arrangerar Rundballefestival kvart år på slutten av sumaren. Er slikt kunst?? Spørs om vi skulle utfordre Svendsen å uttale seg som fagperson om rundballekunst. Kansje Fjærlendingane skulle innvitere han på årets festival.

Den var fin, Johannes. Den likte eg. Eg håpar festivalkomiteen snappar ideen din :)
At Veglova regulerer kor nær gjenstandar kan plasserast attåt veg, og at det fins lover innanfor miljø og jordbruk som regulerer og avgrensar utslepp frå gardsbruk, t.d. gjødselvareforskrifta, er eg sjølvsagt klar over. Men at det fins eit eige regelverk for rundballar visste eg ikkje.

Står det noko i rundballelova om at det er lov å kalle dei kunst, skal tru?

Tenk å bli ein hagenisse… Dei må ha eit godt og fredeleg liv.
Og for ei takhøgde dei har…! Vil du lage ein av meg Stig?

Forsiktig no, Gustav, elles kan du risikere at både Fossedalen, Nipebu og Blegja blir fylt opp av små og store firkantforma hagenissar i granitt og jarn med små, raude nisseluer på..

He he granittnissane er sikkert gode som vardar og stimerking, og nisseluene kan ein forme til raude T-ar… Turlaget manglar stadig folk som kan bli med på stimerking og ryddejobbar mot attgroing, så kanskje kan ein nå ei ny målgruppe til dette blant kunstfolket…? Dei har sikkert godt av ein tur dei òg…

Eg tolkar museumsdirektøren sine utsegner som frustrasjon over lite oppmerksomheit for det han driv med. Stig Eikås har fått heilsidesoppslag i media fleire gonger i sommar, og langt meir PR enn alle kunstgaleria til saman.Stig Eikås kan kunsten å få oppmerksomheit. No hjelpte han direktøren til det same, men med negativt forteikn. Direktøren var vel ikkje ute etter Stig Eikås spesielt, men ynskte å gje eit rapp til det han oppfatta som “lettvint” kunst. Stig Eikås har vel gjeve uttrykk for at han er “minuttkunstnar”. I så måte er han eksistensiell her og nå, Løkagrovmannen var ein slik. Den vart, med litt forarbeid, til der og då på tre minuttar. Humor er også ei form for kunst, og den er som kjent best når den er spontan. Ei slik spontan- eksistensiell-, her og no- kunstform må ha sin rett. Stig Eikås sitt snitt kjenner du igjen i alt han gjer. Eg likar nok sjølv best kunst som det ligg litt slit bak, difor skulle eg ynskje at Stig Eikås si målsetjing ikkje var 200 skulpturar i Sogn og Fjordane, men heller dei kunstnarleg “største” og beste skulpturane i fylket. Eg har tidlegare gjeve ros til skulpturen som han har gjeve tema “fødsel”.
Kva er så skilnaden på amatørkunst og profesjonell kunst? går det an å bruke slike begrep? I tilfelle må amatørkunst vere kunst som er blitt til utan at kunstnaren har gått i lære i kunsten, og profesjonell kunst blitt til av dei som har gjort det. Men det seier truleg lite om god eller dårleg kunst.
Johannes snakkar om “Løkagrovgalskapen”. Eg skjønar ikkje heilt kva han meiner med eit slikt uttrykk, skulle gjerne fått det litt utdjupa. Kan det tenkjast at denne “galskapen” som du kallar det, har gjeve deg føringar til den påfylgjande kunstdebatten? og er ikkje kunst og galskap litt i slekt?

Eg sette “Løkagrovgalskapen” i hermeteikn, og det betyr at det er ikkje eg som har funne opp det namnet, for det trur eg du Harald og har høyrt før. Og elles får du tolke det som du vil.
Og at kunst og galskap ofte er i slekt er det vel ingen tvil om, men ikkje alltid.

“There has been no great talent without an element of madness”. Lucius Annaeus Seneca

Harald Kjell Sunde, du treffer spikaren på hovudet med innlegget ditt. Eg er heilt samd med deg.

Elles meiner eg – og no legg eg ironien til side – at det er ikkje sparket han gjev til Stig Eikaas som er det mest tragiske med utspelet til kunstdirektøren. Dette toler fargeklatten Eikaas, han er sjølv ein mann som brukar store ord og krev mykje plass.

Langt meir reagerer eg over synet Svendsen legg for dagen når det gjeld det rike amatørkunstmiljøet i fylket. Å hevde at det nærmast er ein tragedie å gje desse rom, og at det legg hindringar i vegen for at profesjonelle kunstnarar vil etablere seg her, er noko av det største vrøvlet eg har høyrt. Dette er tvert om noko fylket bør vere stolt over!

Det blir vel til at Stig Eikaas lager en ny skulptur av dette temaet her.
En figur med en enorm stor kjeft. Med tittelen “Mister Svendson”.
Men hvor på Jølst blir den plassert mon tro.?

Takk for debatten. Noen av dere bør lese boka til Tor Jonsson : Bygdedyr og andre vestkantkrokodiller. Her beskrives hvordan hånfliret, trang tunkultur og innavl knuser alt som oppleves som nytt og ukjent. Kunsthistorie er viktig i denne debatten. Har Morten Johan Svendsen embedseksamen med hovedfag, magistergrad, i kunsthistorie? Det kunstfaglige begrepsapparatet vitner ikke om fullverdig formell utdannelse.

Hei Harald Kjell Sunde. Tja minuttkunster fru blom. Relevant for noe av det jeg gjør, kanskje.Ikke glem at det å spekulere ut ideer for kunstutrykk også er en del av kunstarbeidet.Og slikt kan ta tid. Når du peker på om det står slit bak mine hovedverk som står rundt om kan jeg love deg at det gjør det. Du kan jo prøve deg på skulpturer som Heksemonumentet, Kong Sverre, Fødsel, Torsheim, Kunstkritikeren, Columbus,Gjest Baardsen eller Handelsdisken for å nevne noen. Både kunstarbeidet, frakt, montering og all organiseringen rundt er tøff, maskulin hardjobbing over lang tid.Du skulle vært flue på veggen. Nå holder jeg på med Audun Hugleiksson, et stort prosjekt. Om du ønsker å være med å observere hvordan jeg jobber så er du hjertelig velkommen til å ta kontakt. Ellers takker jeg for dine reflekterte kommentarer og at du liker skulpturen Fødsel. Mvh Stig

Til Jan Atle Stang. Synd at du som er sjefredaktør for Firda ikke prøver å skrive saklig om min kunst. Formen blir nesten alltid harselerende, spydig, og ikke faktabasert. Hvorfor ikke prøve å se noe positivt i det jeg gjør av kulturelt arbeid i fylket. Eller ser du på meg bare som en klovn.

Stig Eikaas må vere litt av ein optimist når han håpar på at redaktøren i Firda har evne og eller vilje å sjå noko positivt.

Historien gjentek seg gong på gong. Dersom ein kunstnar, forfattar eller annan spesiell person, får negativ kritikk, frå ein ekspert på området, så blir det veldig god reklame for utøvaren. Dess meir harselerande eller krenkande uttalelsen er, dess bedre for utøvaren. Kunstdirektøren er såleis med på ein gavepakke til Stig Eikaas. Som er einaste vinnar i debatten.

Dette biletet syner tydeleg kva tiltrekningskraft Stig Eikaas og kunsten hans har på publikum.

Ja, Malvin du har rett. På 15 året skjer det samme. At sjefredaktøren i Firda engasjerer seg så sterkt med selvforståtte morsomheter og tildels tendensiøs vinkling av min kunst i sin selvstyrte avis, syntes jeg som profesjonell voksenpedagog med 33 års praksis og lærebøker innen mitt fagfelt er spesielt. At Jan Atle Stang ikke vil publisere at jeg har skriftlige meget positive beskrivelser av min kunst arkivert i Førde kommune fra en offisiell utnevnt kunstekspertgruppe hvor blant annet norges fremste samtidskunstnere som Gunnar Torvund og Helge Røed var medlemmer er useriøst å ikke nevne når avisen skal skrive flere sider om min kunst. I en reportasje om min kunst 22 juli d.å.fikk man inntrykk av at Katrine Sele var mikrofonstativ for kunstdirektør Svenden. Til tross for langt intervju Firda hadde med meg samme dato, ble ikke mine synspunkter nevnt med et ord. Bare kunstdirektør Svendsen kom til i avis via Katrine Sele. Jeg klaget til redaksjonen i Firda. Svaret var ubegripelig for meg. Nødløsning ble et leserinnlegg fra min side som motsvar til både store faktafeil og subjektive betraktninger. At jeg også har meget positive offentlige skriftlig formuleringer om min kunst fra Nils Aas, Kjartan Slettemark,Johs.B Thue,Oddvar Torsheim, for å nevne noen (utførlig liste er i mitt arkiv) nevnes ikke med et ord når Firda fyrer løs mot min kunst. Eller at flere av mine kunstverk innen maleri og skulpturer er omtalt og omsatt på Blomqvist sine auksjoner. Katalogene er lett tilgjengelige. Info ligger også på nettet. Mine mange utstillinger av malerier på vestlandet i Bergen,Førde,Sogndal,Gloppen har jeg også lyst å nevne siden ikke Firda har lyst.At Kunstdirektør Svendsen opplever min seriøse tyngde som kunstner i fylket, og prøver seg med ord som amatør og sjarlatan har blitt en gjenganger som folk kringom smiler av. Jeg håper virkelig ikke at Sæmund B sin kommentar om redaktørens manglende evne eller vilje til å se noe positivt holder stikk. Syntes i bunn og grunn det er synd at Firda tidvis ikke ønsker å behandle meg på en fair og objektiv måte i sine spalter. Men klart, selv om jeg mange ganger har vært sur på Firda, så ser leserne lusa på gangen. Effekten for meg som kunstner er som Malvin Barlund skriver i sin kommentar bare av det gode slaget.